Kazakistan Ulaştırma Bakanlığı, 25 Aralık 2024 tarihinde meydana gelen korkunç uçak kazasına dair ara raporunu kamuoyuna duyurdu. Raporda, Azerbaycan Havayolları’na (AZAL) ait J2-8243 sefer sayılı Bakü–Grozni yolcu uçağının, Kazakistan'ın Aktau kenti yakınlarında düştüğü; kazada 3’ü mürettebat olmak üzere toplam 38 kişinin hayatını kaybettiği ve 29 kişinin yaralandığı bilgisi yer aldı. Kazanın ardından Kazakistan, Azerbaycan, Rusya ve Brezilya’dan uzmanlardan oluşan bir soruşturma komisyonu oluşturuldu. Komisyon, Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü (ICAO) gözlemcileriyle birlikte, kaza ile ilgili tüm verileri incelemekle görevlendirildi.
Havacılık Sektörünü Sarsan Olay
Bu üzücü olay, havacılık sektörünü derinden sarstı. Uçak, iniş yaparken Aktau Havalimanı’na yaklaşırken kontrolü kaybederek aniden yere çakıldı. Kazanın ardından 2023 yılında yaşanan benzer bir kriz, dünya genelindeki havacılık güvenliği endişelerini tekrar gündeme getirmekte. O dönem, havacılık endüstrisinde büyük bir çalkantı yaşanmış, piyasalarda sarsıcı etkiler gözlemlenmişti. Bu yeni kaza da, havacılık güvenliği standartlarının gözden geçirilmesi gerektiğinin altını çizmektedir.
Soruşturmanın Derinlemesine Detayları
Soruşturma kapsamında, uçağın kara kutuları ve kokpit ses kayıtları titiz bir şekilde analiz ediliyor. Ara raporda, düşüş nedenlerinin detaylı bir şekilde araştırıldığına vurgu yapılıyor. Özellikle, uçakta tespit edilen yabancı metal cisimler üzerinde izotop, balistik ve patlayıcı incelemeleri yapılması dikkat çekici. İlk incelemelere göre, uçaktaki hasarın muhtemelen savaş başlığının tahrip edici unsurlarının etkisiyle meydana geldiği ifade ediliyor. Ancak bu unsurların kaynağı henüz tespit edilemedi. Ek olarak, soruşturma kapsamında tespit edilen 3 oksijen tüpünde herhangi bir patlamaya dair bulgulara rastlandığı bildirildi.
Uzmanların Şu Anki Görüşleri
Havacılık güvenliği uzmanları, pilotaj hataları ve teknik arızaların kazaya sebep olabileceği konusunda ciddi uyarılarda bulunuyor. Uzmanlar, “Bu tür kazalar, havacılık sektörünün güvenilirliğini sarsar. Mevcut durum, sıkı denetimlerin yapılması için büyük önem taşımaktadır,” sözleriyle durumu aktarıyor. Özellikle, uçağın 2 numaralı hidrolik sistemine ait boru parçası üzerinde yapılan iz incelemesinde, çelikten yapılmış metal parçaların hasara neden olabileceği değerlendirildi.
Kazanın Uluslararası Boyutu
Kaza sonucunda elde edilecek bulgular, yalnızca Kazakistan için değil, uluslararası havacılık alanında da büyük bir etki yaratacak boyutlara sahip. Ülkeler arası havacılık iş birliğinin güçlendirilmesi, gelecekte benzer kazaların önlenmesine yardımcı olma potansiyeli taşıyor. Verilen mücadelede, uçuş güvenliğinin sağlanmasında sivil ve askeri sektörler arasındaki etkileşimin araştırılması da önemli bir gelişme olarak dikkat çekiyor. Bu tür olayların bir daha yaşanmaması için atılacak önlemler ve havacılık kurallarındaki muhtemel değişiklikler üzerinde çalışmalar devam edecek.
Nihai Rapor için Kritik Bekleyiş
Kaza soruşturma komisyonu, nihai raporunu yayımlamak için Merkezi Bakım Bilgisayarı (CMC) bant analizinin tamamlanmasını bekliyor. Ayrıca, çatışma bölgeleri üzerinde yapılarak toplanacak verilere dayanan risk değerlendirmeleri dikkate alınıyor. Nihai rapor ile birlikte bu tür olayların tekrarında alınacak önlemler ve tarafların nasıl bir hareket sergileyeceği büyük bir merakla bekleniyor. Komisyon, dengeli bir yaklaşım benimseyerek, tüm sonuçların objektif olmasını ve yalnızca verilere dayalı olarak değerlendirilmesini hedefliyor.
