2023 yılı itibarıyla Türkiye'nin tarım ve hayvancılık alanında karşılaştığı kriz, özellikle Bitlis gibi hayvancılığın yoğun yapıldığı bölgelerde görünür hale gelmiş durumda. İklim değişikliği ve beraberinde gelen kuraklık, besicileri geleneksel meralarına dönmeye zorladı. Uzmanlar, hava koşullarındaki beklenmedik değişikliklerin, besicilerin hayvanlarını otlatmak için yeni stratejiler geliştirmesine ihtiyaç doğurduğunu belirtiyor.
Bitlis’te Dönemsel Değişim
Geçtiğimiz yıllarda bu dönemde etkili olan yoğun kar yağışları, bu yıl yerini kurak bir kışa bırakmış durumda. Özellikle son 8 yılda, bitki örtüsü ve su kaynakları üzerinde ciddi bir etki yaratan yağışların ortalama miktarında düşüş gözlemleniyor. Bitlis Eren Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necmettin Elmastaş, “Kuraklık, su kaynaklarının azalmasıyla kendini daha fazla hissettiriyor. Bu yıl kar yağmaması ve yağışların düşmesi, hayvancılar için endişe verici.” ifadelerini kullandı. Böylece besicilerin gıda fiyatları üzerindeki baskısı giderek artıyor.
Besicilerin Yeni Stratejisi: Meralara Dönüş
Üçkardeş köyünde hayvanlarını meralarda otlatan besiciler, doğanın dengesizliğini fırsata çeviriyor. Burada, 550 koyuna sahip Muhammed Aydın, “Dışarıda otlatmak yem masraflarını azalttı.” diyerek meraların avantajlarına dikkat çekti. Bu durum yalnızca Üçkardeş köyüyle sınırlı kalmayarak, çevredeki pek çok köyde de yaygınlaştığı gözlemleniyor.
Koçlu Köyü'nden Karmaşık Duygular
Hizan'a bağlı Koçlu köyünden besici Abdullah Öcal, “Kuraklık bizi dışarıda otlatmaya zorladı, fakat su kaynaklarının azalması gelecekte daha büyük sorunlar çıkarabilir.” diyerek durumu karmaşık duygularla değerlendirdi. 130 hayvanı bulunan Öcal, geçmiş dönemlerde bu aylarda hayvanlarını ahırda beslemek zorunda kaldıklarını vurgulamıştı. İnsanların bu kurak kışta yaşadığı belirsizlik ve endişe, gıda fiyatlarındaki dalgalanmalara da yansıyor.
Gelecek İçin Tehlike Çanları
Uzmanlar, Türkiye'nin çeşitli bölgelerinde yaşanan kuraklığın sürmesinin olasılığının yüksek olduğunu belirtiyor. İklim değişikliği ve sürdürülebilir kaynak yönetimi, hayvancılık sektörünü olumsuz etkilemeye devam edecek. Besicilerin meralara yönelmesi, kısa vadede bir çözüm sunuyor olsa da, uzun vadede daha derin problemler yaratabileceği tahmin ediliyor. Bitlis'teki besiciler, geleceğe dair kaygılı bir bakış açısıyla hareket etmek zorunda kalacak; bu durum gıda fiyatlarının da artmasına neden olabilir.