İnşaat Sektöründe Kasım Şoku: Maliyetler Dört Ayın Zirvesinde

Türkiye inşaat sektörü, 2025 yılının Kasım ayında maliyetlerde keskin bir artışla sarsıldı. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan verilere göre, inşaat maliyet endeksi, bir önceki aya göre yüzde 1,14, bir önceki yılın aynı dönemine göre ise yüzde 23,93 artarak son dört ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Bu veri, sektördeki endişeleri körükledi ve piyasalarda yeni bir dalgalanmanın habercisi olarak yorumlandı.

Maliyet Kalemleri Mercek Altında: Malzeme ve İşçilikteki Yükseliş

Kasım 2025 verileri, maliyet artışının temel bileşenlerine dair çarpıcı detaylar sunuyor. Bir önceki aya göre malzeme endeksi yüzde 1,70 artarken, işçilik endeksi yüzde 0,12'lik bir yükseliş kaydetti. Yıllık bazda ise durum daha vahim: malzeme endeksindeki artış yüzde 20,48, işçilik endeksindeki artış ise yüzde 30,98 olarak gerçekleşti. Bu oranlar, sektörün hammadde tedarikinden insan kaynağına kadar geniş bir yelpazede baskı altında olduğunu gözler önüne seriyor.

Detaylı incelemelerde, bina inşaatı maliyet endeksi bir önceki aya göre yüzde 1,14, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 23,50 artış gösterdi. Bu alanda malzeme endeksi aylık yüzde 1,69, yıllık yüzde 20,03; işçilik endeksi ise aylık yüzde 0,17, yıllık yüzde 30,37 yükseldi.

Bina dışı yapılar için de tablo benzer bir eğilim sergiliyor. Bu segmentte maliyet endeksi aylık yüzde 1,14, yıllık yüzde 25,33 arttı. Malzeme endeksi aylık yüzde 1,72, yıllık yüzde 21,90 artarken, dikkat çekici bir şekilde işçilik endeksi bir önceki aya göre yüzde 0,04 azalış gösterdi. Ancak yıllık bazda işçilik endeksindeki artış yüzde 33,14 ile en yüksek artışlardan biri oldu. Bu durum, bina dışı projelerde malzeme maliyetlerinin yanı sıra yıl geneline yayılan işçilik giderlerinin de büyük bir yük oluşturduğunu ortaya koyuyor.

Sektör Temsilcilerinden Kritik Uyarılar

İnşaat maliyetlerindeki bu rekor artış, sektör temsilcileri arasında geniş yankı buldu. Birçok firma, artan hammadde fiyatları, enerji giderleri ve işçilik maliyetlerinin, projelerin karlılığını ciddi şekilde tehdit ettiğini belirtiyor. Sektör kaynaklarından edinilen bilgilere göre, özellikle döviz kurlarındaki hareketlilik ve tedarik zincirindeki aksaklıklar, maliyet kalemlerindeki yükselişin ana tetikleyicileri arasında yer alıyor. Uzmanlar, bu tablonun yeni konut üretimini yavaşlatabileceği ve nihayetinde konut fiyatlarına doğrudan yansıyabileceği konusunda uyarıyor.

Geçmişten Bugüne Bir Tekerrür mü?

Türkiye inşaat sektörü, maliyet şoklarına yabancı değil. Özellikle son yıllarda yaşanan yüksek enflasyonist dönemler ve küresel tedarik zinciri krizleri, benzer yükselişleri tetiklemişti. Örneğin, 2023 yılının ilk yarısında da hem malzeme hem de işçilik maliyetlerinde çift haneli artışlar gözlemlenmiş, bu durum birçok projenin ertelenmesine veya iptaline yol açmıştı. O dönemde piyasalarda oluşan belirsizlik, konut satışlarını olumsuz etkilemiş, yüksek maliyetler de konut fiyatlarına kısa sürede yansıyarak alım gücünü düşürmüştü. Kasım 2025 verileri, geçmiş krizlerden yeterince ders çıkarılamadığı veya küresel ve yerel dinamiklerin sektör üzerindeki baskısının arttığı yönünde yorumlanıyor.

Konut Piyasasında Yeni Dalgalanma Beklentisi

Maliyetlerdeki bu ani sıçrama, konut piyasasında da domino etkisi yaratmaya aday. Ekonomistler ve sektör analistleri, inşaat maliyet endeksindeki bu yükselişin, önümüzdeki dönemde konut fiyatları üzerindeki yukarı yönlü baskıyı artıracağını öngörüyor. Özellikle büyük şehirlerde, arzın daralması ve maliyetlerin yükselmesiyle birlikte, konut sahibi olmak isteyen vatandaşların daha yüksek bedeller ödemek zorunda kalabileceği belirtiliyor. Yeni konut üretiminin yavaşlaması, mevcut konut stoğu üzerindeki talebi artıracak ve fiyatları daha da yukarı çekecektir. Sektörün geleceği için atılacak adımlar ve başta konut piyasası olmak üzere genel ekonomiye etkileri, önümüzdeki süreçte yakından takip edilecek en önemli gündem maddelerinden biri olacak. Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın veya ilgili kurumların alacağı potansiyel destekleyici tedbirler, piyasanın seyrini değiştirebilecek kritik faktörler arasında yer alıyor.