Türkiye'nin Vergi Tablosunda Destansı Yükseliş: 3 Milyon Sınırı Aşıldı, Kayıt Dışılıkla Mücadele Kazanıyor!
Türkiye ekonomisi, vergi tabanında eşi benzeri görülmemiş bir genişlemeyle tarihi bir dönüm noktasına ulaştı. Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) verilerinden derlenen bilgilere göre, geçen yılın aralık ayı itibarıyla basit usulde gelir vergisi mükellefleri hariç tüm vergi türlerinde faal mükellef sayısı yıllık bazda dikkat çekici bir artış kaydetti. Özellikle gelir vergisi mükellefi sayısı, Aralık 2025 itibarıyla 2024'ün aynı dönemine kıyasla tam 400 bin 44 kişi artarak 3 milyon 6 bin 533'e fırladı. Bu, yüzde 15,3'lük çarpıcı yükselişle, ülke tarihinde gelir vergisi mükellefiyetinde ilk kez 3 milyon sınırının aşıldığı anlamına geliyor. Bu tarihi gelişme, kayıt dışılıkla mücadelede gösterilen kararlılığın ve genel ekonomik canlanmanın somut bir yansıması olarak yorumlanıyor.
Büyükşehirler Vergi Yükünü Omuzluyor: Ekonominin Kalbi Nerede Atıyor?
Mükellef sayısındaki bu rekor artışın coğrafi dağılımı, Türkiye'nin ekonomik dinamiklerinin hangi bölgelerde yoğunlaştığını net bir şekilde gözler önüne seriyor. Gelir vergisi mükelleflerinin büyük bir bölümü, beklendiği üzere, ekonomik çekim merkezleri olan büyükşehirlerde kayıtlı. Ülkenin ticari ve nüfus yoğunluğunun kalbi sayılan İstanbul'da 685 bin 872, başkent Ankara'da 207 bin 573 ve Ege'nin incisi İzmir'de 195 bin 458 gelir vergisi mükellefi bulunuyor. Bu veriler, ülkenin ekonomik aktivitesinin ve nüfus yoğunluğunun vergi tabanı üzerindeki doğrudan etkisini bir kez daha teyit ederken, bu metropollerin vergi gelirlerine katkısının ne denli hayati olduğunu da kanıtlıyor.
Vergi Kapsamı Genişliyor: Diğer Türlerde de Kesintisiz Yükseliş
Gelir vergisi mükellefiyetindeki artışla birlikte, diğer önemli vergi türlerinde de kesintisiz bir yükseliş gözlendi. Gelir İdaresi Başkanlığı'nın (GİB) aynı döneme ait verilerine göre, kurumlar vergisi mükellefi sayısı 42 bin 760 artışla 1 milyon 234 bin 135'e ulaşarak yüzde 3,6'lık bir artış kaydetti. Gelir stopaj vergisi mükellefi sayısı da Aralık 2025 itibarıyla 2024'e kıyasla 190 bin 147'lik dikkate değer bir yükselişle 4 milyon 341 bin 313 olarak kayıtlara geçti; bu kategorideki artış oranı yüzde 4,6 olarak belirlendi.
Katma Değer Vergisi (KDV) mükellefi sayısı ise aynı dinamik dönemde 456 bin 249 kişi artarak 4 milyon 161 bin 427'ye yükseldi. KDV mükellefiyetindeki bu önemli artış oranı yüzde 12,3 olarak gerçekleşti. Tüm bu rakamlar, Türkiye ekonomisindeki genel canlanmanın ve kayıt dışılıkla mücadelenin sadece belirli alanlarda değil, tüm vergi türlerine yayılarak vergi tabanını sürdürülebilir bir biçimde genişlettiğini güçlü bir şekilde ortaya koyuyor.
Kira Gelirlerine Neşter Vuruldu: Kayıt Dışı Ekonomiye Ağır Darbe
Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın, özellikle kira geliri elde eden mülk sahiplerine yönelik kayıt dışı kira gelirleriyle mücadelesindeki kararlı duruşu ve yoğun denetimleri, gayrimenkul sermaye iradı (GMSİ - kira geliri vergisi) mükellef sayısında da çarpıcı bir artışa neden oldu. Geçen yıl, bu etkin denetimlerin de etkisiyle 496 bin 633 gibi rekor bir artışla GMSİ mükellefi sayısı 3 milyon 206 bin 999'a fırlarken, bu kategorideki artış yüzde 18,3 olarak kayıtlara geçti. Bu önemli gelişme, kayıt dışı ekonominin temel damarlarından biri olan kira piyasasında şeffaflığın artırılmasına yönelik atılan adımların somut ve başarılı sonuçlarını açıkça gözler önüne seriyor. Bakanlık kaynakları, bu alandaki denetimlerin aralıksız devam edeceğini ve vergi adaletinin sağlanması noktasında herhangi bir taviz verilmeyeceğini kesin bir dille belirtiyor.
Basit Usulde Büyük Dönüşüm: Büyükşehirlerde Eşit Vergi Uygulaması
Diğer vergi türlerinde yaşanan çarpıcı artışların aksine, basit usulde vergilendirilen gelir vergisi mükellefi sayısında ise dikkat çekici bir azalma kaydedildi. Söz konusu dönemde bu kategorideki mükellef sayısı yüzde 34,3 gibi önemli bir oranda azalarak 539 bin 739'a geriledi. Bu düşüşün temelinde yatan en önemli sebep, Resmi Gazete'nin 9 Eylül 2025 tarihli sayısında yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı oldu. Karar uyarınca, daha önce 13 büyükşehirde mal alım satımı, otel ve lokanta faaliyeti gibi bazı işler basit usul kapsamı dışında tutulurken, bu stratejik düzenleme diğer 17 büyükşehir için de bazı istisnalar gözetilerek kapsam dışına çıkarma kararı alınmıştı. Böylece, toplamda 30 büyükşehirde vergi adaletinin tesis edilmesi amaçlandı. 1 Ocak 2026'dan itibaren yürürlüğe giren bu düzenlemeyle birlikte, tüm büyükşehirlerde aynı işi yapan mükelleflerin eşit vergi uygulamasına tabi olması hedefleniyor. Bu stratejik hamle, vergi adaletini sağlamanın yanı sıra, vergi tabanının daha etkin bir şekilde yönetilmesine ve kayıtlı ekonomiye geçişin hızlandırılmasına büyük katkı sağladı. İlgili yetkililer, bu köklü dönüşümün küçük işletmeler için başlangıçta bazı adaptasyon zorlukları yaratabileceğini ancak uzun vadede haksız rekabeti ortadan kaldırarak çok daha adil bir ticari ortam yaratacağını vurguluyor.
Vergi Reformlarının Perde Arkası: Ankara'nın Mali Disiplin Azmî
Türkiye, son yıllarda mali disiplini güçlendirme ve vergi tabanını kararlılıkla genişletme yönünde önemli adımlar atmıştır. Özellikle 2023 yılında başlayan ve 2024'te ivme kazanan vergi politikası değişiklikleri ve kapsamlı denetimler, bugün gelinen bu tabloya doğrudan katkı sağlamaktadır. Küresel ekonomideki çalkantılar, ülke içindeki artan enflasyonist baskılar ve geçmiş dönemlerde yaşanan doğal afetlerin getirdiği ek bütçe yükleri, Ankara'yı vergi gelirlerini artırmaya ve bütçe dengesini sağlamlaştırmaya yönelik proaktif ve cesur politikalar izlemeye sevk etmiştir. Bu kapsamda, kayıt dışı ekonominin mümkün olan en alt seviyeye çekilmesi, vergi uyumunun artırılmasına yönelik teknolojik çözümlerin devreye alınması ve geniş kapsamlı farkındalık kampanyaları da etkili olmuştur. Ekonomi uzmanları, açıklanan mükellef sayısındaki rekor artışın, bu kararlı politikaların ve reform çabalarının somut ve başarılı bir çıktısı olduğunun altını çiziyor.
Mali İstikrarın Yeni Dönemi: Gelecek Perspektifi ve Beklentiler
YeniTürk'e değerlendirmelerde bulunan ekonomi uzmanları, vergi mükellefi sayısındaki bu genel artışın, vergi gelirlerinin istikrarı ve sürdürülebilirliği açısından hayati bir önem taşıdığını özellikle vurguluyor. Güçlenen vergi tabanı, devletin kamu hizmetlerinin kalitesini artırma, stratejik altyapı yatırımlarını finanse etme ve sosyal refah projelerini çok daha etkin bir şekilde destekleme kapasitesini doğrudan ve olumlu yönde etkileyecektir. Bu veriler aynı zamanda ekonomik büyümenin daha geniş bir tabana yayılma potansiyelini de işaret ederek, ülkenin mali disiplini açısından umut veren bir tablo ortaya koyuyor.
Ankara'daki mali çevreler, vergi bilincinin artırılmasına yönelik yürütülen kapsamlı kampanyaların ve teknolojik altyapının sürekli iyileştirilmesinin, mükellef sayısındaki bu güçlü artışı destekleyen temel faktörler arasında başı çektiğini belirtiyor. Hazine ve Maliye bürokratları, önümüzdeki dönemde vergiye uyumun ve tabanın genişletilmesi çalışmalarının kesintisiz devam edeceğini, gelecek yıllarda da benzer bir ivmenin korunmasının sürdürülebilir ekonomik kalkınma hedefleri ve Türkiye'nin uluslararası mali piyasalardaki itibar ve güvenilirliği için vazgeçilmez olduğunu ifade ediyorlar. Bu kararlı adımlar sayesinde, Türkiye'nin küresel ekonomik şoklara karşı çok daha dirençli hale gelmesi ve iddialı orta vadeli büyüme hedeflerine kararlılıkla ulaşması hedeflenmektedir.
