Fethi Gemuhluoğlu: Bir Neslin Ağabeyi

Fethi Gemuhluoğlu, Türkiye'nin entelektüel tarihinin önemli figürlerinden biri olarak gençlerin "Fethi Ağabey"i olarak anılmış ve yaşamını insanlığa adeta bir aşkla dolu çırpınışlarla sürdürmüştür. 48 yıl önce, 1977 yılında vefat eden Gemuhluoğlu, hayatını edebiyat, eğitim, dostluk ve tasavvufa adamış bir şahsiyettir. Hayatının pek çok yönü, özellikle genç nesillere olan özeni ve onlara verdiği değer ile doludur.

Hayatı ve Eğitimi

Arapgirli Türkmen bir ailenin çocuğu olarak Ocak 1922'de İstanbul'un Göztepe semtinde dünyaya gelen Fethi Gemuhluoğlu, çocukluğunu son Osmanlı aydınlarının yaşadığı yerlerde geçirmiştir. Erenköy ve Göztepe semtleri, onun kültür ve sanatla tanışmasına ev sahipliği yapmıştır. Eğitim hayatına Göztepe'de başlayan Gemuhluoğlu, ilkokulu burada tamamladıktan sonra Haydarpaşa Lisesi'ni bitirdi. Yüksek öğrenimini ise İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde tamamlayarak, klasik bir eğitim sürecinden geçmiş ve çeşitli kültürel birikimlerle zenginleşmiştir.

İlk Sanatsal Denemeleri ve Eğitim Hayatı

Henüz 13 yaşındayken, ünlü şair Necip Fazıl Kısakürek’in "Bir Adam Yaratmak" adlı piyesini sahnelemesi, onun sahne sanatlarına olan ilgisini ortaya koymaktadır. Bu olay, yaşının küçük olmasına rağmen, sahnede duygu ve düşüncelerini ifade etmek konusunda ne denli hevesli olduğunu göstermektedir. 1950-1955 yılları arasında İstanbul'da çeşitli okullarda Türk dili ve edebiyatı öğretmenliği yaparak genç nesillere ait kariyerine ilk adımlarını atmıştır. Bu süreçte, toplumda aydın bir birey olmanın gerekliliklerini hayata geçirmeye başlamıştır.

Gazetecilik ve Yazarlık Kariyeri

Gemuhluoğlu, Almanya'da 1963-1965 arasında serbest gazetecilik yapmış, Türkiye'ye döndükten sonra ise Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nde basın müşaviri olarak görev almıştır. 1970-1977 yılları arasında Türk Petrol Vakfı'nda genel sekreterlik yapmış ve bu görevinde topluma olan katkısını sürdürmüştür. Yaşamı boyunca kaleme aldığı yazılarda, çağının ve toplumun meselelerine dair derinlemesine analizler yapmış, gençlerin gelişiminde ve toplumsal bilinçlenmesinde önemli bir rol oynamıştır.

Dostluk ve Sosyal Meseleler

Fethi Gemuhluoğlu, dostluk kavramına verdiği önemle tanınmış bir şahsiyet olarak, birçok vakıf, dernek ve hayır kurumunun yönetim ve danışma kurullarında görev almıştır. 1950’li yıllarda Arapgir Postası'nın başyazarı olarak, yazılarında özellikle Afrika’nın önemine vurgu yaparak, Türkiye'nin ve İslam dünyasının meselelerine dair çözüm arayışlarını ifade etmiştir. Gemuhluoğlu’nun, dostluğu teşvik eden söylemleri, onu dönemin en önemli fikri liderlerinden biri haline getirmiştir. Yaşamı boyunca yayımladığı yazılarda, insanlığın ortak değerlerine, ahlak ve erdem anlayışına sıkça yer vermiştir.

Toplum Üzerindeki Etkisi

Gemuhluoğlu, kendine has üslubu ve derinlikli görüşleriyle sadece akademik dünyada değil, genel toplumda da önemli bir etki yaratmıştır. Yazılarında işlediği konular arasında, büyük şehirlerin gelecekte doğuracağı tehlikeler ile masum milletlerin bağımsızlık mücadelesinin önemi öne çıkmaktadır. Kendisinin belirttiği gibi, "Sevgi ve dostluğun maddi bir karşılığı yoktur" cümlesi, onun yaşama ve insanlığa dair bakış açısını özetlemektedir. İyi insanın toplum üzerindeki olumlu etkisini her fırsatta anlatan yazar, insan ilişkilerini derinlemesine incelemiştir.

Sanat ve Eğitim Üzerine Düşünceleri

Gemuhluoğlu, sanatın bireylerin ruhsal ve zihinsel gelişimindeki rolünü sıklıkla vurgulamıştır. Kendisi, gençlere hitap ederek, "Hayalleriniz büyük olsun. Büyük rüyalar görün" diyerek, sanatın önemini gündeme getirmiştir. "Sanatla başladığımız yurdumuzda, yabancılaşmayı ancak sanatla aşabiliriz" sözleri, onun sanat ve insan ilişkilerine olan derin bağlılığını göstermektedir. Eğitim anlayışını, sanatı bir çıkış yolu olarak görmekte ve bu alandaki gelişmeleri desteklemiştir.

Son Günleri ve Mirası

Mareşal Fevzi Çakmak’ın vefatında, dükkanlarda neşeli şarkılar çalınması ve eğlencelerin düzenlenmesine karşı çıkan Gemuhluoğlu, cenaze töreninde aktif bir rol oynamıştır. Beyazıt Camii'ndeki cenaze namazından sonra, tabutu omuzlayarak Eyüpsultan’a kadar taşımıştır. Bu, onun vatansever kişiliğinin ve dostluk anlayışının bir kristalleşmesidir.

Gemuhluoğlu, 22 Kasım 1975’te bir toplantıda yaptığı konuşmayla, eğitim ve dostluk üzerine derin görüşlerini bir kitapta toplamıştır. "Dostluk Üzerine" başlığıyla yayımlanan bu eser, okuyucuların ilgisini çekmiş ve birçok baskı yapmıştır. Fethi Gemuhluoğlu, 5 Ekim 1977'de İstanbul'da hayatını kaybettiğinde, arkasında sayısız eser, dostluk anlamında köklü bir miras ve aydınlanma hedefiyle buluşan bir toplum bırakmıştır. Sahrayıcıd Mezarlığı’nda toprağa verildi ve aradan geçen yıllara rağmen hayatı ve eserleri hala genç nesillere ilham vermektedir.