Fransa'nın Tarım Sınavı: Salgın Tehdidi Geçti, MERCOSUR Gerilimi Sürüyor

Avrupa'nın tarım devi Fransa, son dört ayda iki kritik cephede mücadele etti: Bir yanda büyükbaş hayvanları kasıp kavuran yumrulu deri hastalığı salgını, diğer yanda ise ülkenin tarım geleceğini derinden etkileyecek Güney Ortak Pazarı (MERCOSUR) serbest ticaret anlaşması krizi. Yaklaşık dört aydır Fransız tarım sektörünü sarsan ve ülke genelinde geniş çaplı çiftçi eylemlerine yol açan yumrulu deri hastalığı salgını nihayet kontrol altına alındı. Fransa Tarım Bakanı Annie Genevard, büyükbaş hayvanlarda görülen bu salgının aşılama kampanyaları, kararlı uygulanan çeşitli politikalar ve kış koşullarının da etkisiyle yayılımının durdurulduğunu resmen doğrulayarak, ülkenin hayvancılık camiasına derin bir nefes aldırdı.

Salgınların Gölgesindeki Avrupa Tarımı: Geçmişten Gelen Dersler

Fransa, Avrupa'nın en büyük tarım üreticilerinden biri olarak, geçmişte de benzer salgınlarla ve ticaret anlaşmaları kaynaklı gerilimlerle yüzleşti. 2000'li yılların başında yaşanan 'deli dana' krizi, on binlerce hayvanın itlafına yol açarken, tüketicinin kırmızı ete olan güvenini sarsmış ve sektöre milyarlarca avroluk zarar vermişti. Benzer şekilde, kuş gribi salgınları da ülkenin kanatlı hayvan sektörüne büyük darbeler vurarak çiftçi refahını derinden etkilemişti. Bu tecrübeler, mevcut yumrulu deri hastalığı salgınına karşı alınan önlemlerin ve gösterilen tepkilerin ciddiyetini daha iyi açıklıyor ve Tarım Bakanlığı'nın salgınla mücadelesini bu tarihi bağlamda daha da önemli kılıyor.

İtlaf Kararları ve Paris Sokaklarını Sallayan Çiftçi Direnişi

Salgın, ülkenin hayvancılık sektörüne derin bir darbe indirirken, et ve süt ürünleri piyasasında uzun süreli bir belirsizlik dönemine yol açtı. Hastalığın hızla yayılması, Paris yönetimini acil ve zorlu kararlar almaya zorladı. Sığırların ölümüne neden olan bu hastalıkla mücadelede başvurulan 'itlaf' yöntemi, binlerce çiftçinin büyük tepkisini çekmişti. Hayvanlarını kaybetme korkusu, gelir kaybı endişeleri ve geleceğe yönelik kaygılarla sokağa dökülen çiftçiler, başta başkent Paris olmak üzere ülkenin birçok noktasında traktörleriyle haftalarca süren protesto gösterileri düzenledi. Bu eylemler, sadece salgınla değil, aynı zamanda uluslararası ticaretin getirdiği başka bir büyük krizle de mücadele ettiklerinin çarpıcı bir göstergesiydi.

MERCOSUR Fırtınası: AB Tarımına Yönelik 'Varoluşsal Tehdit'

Fransız çiftçilerin aylardır süren protestolarının ardında yatan tek sebep yumrulu deri hastalığı değildi; Güney Ortak Pazarı (MERCOSUR) ile Avrupa Birliği (AB) arasında imza sürecinde olan serbest ticaret anlaşması, çok daha köklü bir endişenin tetikleyicisiydi. Bu anlaşma, başta Fransızlar olmak üzere Avrupalı çiftçiler arasında 'haksız rekabet' korkusu yaratarak, onların sokağa dökülmesine neden olan kilit meselelerden biri haline geldi. Arjantin, Brezilya, Paraguay ve Uruguay'ı kapsayan MERCOSUR ülkeleriyle yapılması planlanan bu ticaret mutabakatı, Avrupa'daki tarım üreticileri için ciddi bir varoluşsal tehdit olarak algılanıyordu. Özellikle Fransa'nın, bu anlaşmaya karşı açıkça oy kullanması, meselenin ulusal güvenlik meselesi gibi ele alındığının ve ciddiyetinin üst düzeyde olduğunun net bir göstergesiydi.

Diplomatik Çekişme ve Anlaşmanın Akıbeti: Takvimdeki Dönemeçler

AB ile MERCOSUR arasındaki bu kritik serbest ticaret anlaşması, çiftçi protestolarının yoğunlaşması ve başta Fransa olmak üzere İtalya ve Polonya gibi kilit AB ülkelerinin sert karşıt tutumu nedeniyle aralık ayında planlanan imzaların ertelenmesine yol açmıştı. Ancak tüm bu yoğun tepkilere rağmen, AB ülkeleri anlaşmayı 9 Ocak'ta resmen onayladı. Anlaşmanın, 17 Ocak'ta Paraguay'da resmen imzalanması bekleniyor. Bu anlaşma kapsamında, MERCOSUR ülkelerine sığır eti, kümes hayvanları, süt ürünleri, şeker ve etanol gibi kritik tarım ürünlerinde önemli gümrük avantajları sağlanacak; karşılığında ise bu ülkelerin pazarları Avrupa sanayisine kapılarını aralayacak.

Çiftçilerin Kırmızı Çizgileri: Düşük Standartlar ve İflas Endişesi

Ancak Avrupalı çiftçiler, MERCOSUR ülkelerinde daha düşük çevresel ve sağlık standartlarında üretildiğini savundukları ucuz tarım ürünlerinin AB pazarını doldurarak birçok aile çiftliğinin iflasına yol açabileceği konusunda ısrarla uyarıyor. Bu durum, Avrupa'daki tarım politikalarının ve çiftçi desteklerinin geleceği hakkında derin endişeleri beraberinde getiriyor ve AB'nin kendi çiftçilerini koruma taahhüdünü sorgulatıyor.

Salgın Sonrası Toparlanma ve MERCOSUR'un Uzun Vadeli Etkileri

Tarım uzmanları, yumrulu deri hastalığının ülke ekonomisi üzerindeki yıkıcı potansiyel etkilerinin kontrol altına alınmasıyla önemli ölçüde minimize edildiğini, ancak hayvancılık sektörünün uzun vadede tam bir toparlanma süreci yaşayacağını vurguluyor. Salgının dizginlenmesiyle Fransa'dan yapılan hayvansal ürün ihracatındaki kısıtlamaların kalkması ve uluslararası ticaretin yeniden normal seyrine dönmesi bekleniyor. Bu iyileşme, hem AB içindeki hem de küresel pazardaki dengeyi olumlu yönde etkileyecek ve sektör için kritik bir nefes alma alanı yaratacak.

Öte yandan, MERCOSUR anlaşmasının yürürlüğe girmesiyle birlikte Avrupa tarım sektöründe köklü değişimler yaşanması muhtemel. Ucuz ithal ürünlerin akışı, özellikle hassas ürün gruplarında faaliyet gösteren küçük ve orta ölçekli Avrupalı çiftlikler için büyük bir rekabet baskısı oluşturabilir. Bu durum, AB'nin Ortak Tarım Politikası'nın (OTP) yeniden gözden geçirilmesi ve çiftçilere yönelik yeni destek mekanizmalarının geliştirilmesi çağrılarını daha da güçlendirebilir. Anlaşmanın uzun vadede gıda güvenliği, çevresel sürdürülebilirlik ve Avrupa'nın stratejik tarım özerkliği üzerindeki etkileri, önümüzdeki yılların en sıcak tartışma konularından biri olmaya aday.

Fransız çiftçilerin MERCOSUR anlaşmasına yönelik derin endişeleri hala sıcaklığını koruyor ve tarım camiasında yankılanmaya devam ediyor. Sektör temsilcileri, benzer krizlerin ve 'haksız rekabet' tehditlerinin bir daha yaşanmaması adına, hayvan sağlığı denetimlerinin daha sıkı ve kapsamlı hale getirilmesi gerektiğinin altını çiziyor. Özellikle sınır kontrolleri, erken uyarı sistemleri ve uluslararası standartların uyumlaştırılması, artan küresel ticaretin getirdiği yeni risklere karşı gelecekteki olası tehditlere karşı hayati önem taşıyor.

Ankara'nın Gözü Küresel Piyasada: Türkiye İçin Fırsatlar ve Riskler

Fransa'daki bu çifte kriz ve ardından gelen gelişmeler, küresel tarım piyasalarını ve ticareti titizlikle takip eden Türkiye için de stratejik bir önem taşıyor. Özellikle Avrupa Birliği'nin imzaladığı ticari anlaşmalar ve belirlediği tarım politikaları, Türkiye'nin kendi tarım ürünleri ihracat ve ithalat dengeleri üzerinde doğrudan veya dolaylı etkiler yaratma potansiyeli taşıyor. Ankara, AB'deki tarımsal regülasyonları, pazar dinamiklerindeki değişimleri ve ticaret anlaşmalarının sonuçlarını yakından izleyerek, yerel üreticilerini koruyacak, ihracat kapasitesini artıracak ve uluslararası ticaretteki konumunu güçlendirecek proaktif stratejiler geliştirmeye devam ediyor. Fransa'daki salgınla mücadele ve MERCOSUR ticaret anlaşması dinamikleri, bölgesel ve küresel gıda güvenliği tartışmalarını yeniden alevlendirirken, Türkiye'nin bu süreçteki konumu ve atacağı adımlar, tarım sektörünün geleceği açısından belirleyici bir öneme sahip.